معنای صراط در این دنیا و در اخرت

سَأَلْتُ أَبَا عَبْدِ اللَّهِ ع عَنِ الصِّرَاطِ فَقَالَ هُوَ الطَّرِيقُ إِلَى مَعْرِفَةِ اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ وَ هُمَا صِرَاطَانِ صِرَاطٌ فِي الدُّنْيَا وَ صِرَاطٌ فِي الْآخِرَةِ وَ أَمَّا الصِّرَاطُ الَّذِي فِي الدُّنْيَا فَهُوَ الْإِمَامُ الْمُفْتَرَضُ الطَّاعَةِ مَنْ عَرَفَهُ فِي الدُّنْيَا وَ اقْتَدَى بِهُدَاهُ مَرَّ عَلَى الصِّرَاطِ الَّذِي هُوَ جِسْرُ جَهَنَّمَ فِي الْآخِرَةِ وَ مَنْ لَمْ يَعْرِفْهُ فِي الدُّنْيَا زَلَّتْ قَدَمُهُ عَنِ الصِّرَاطِ فِي الْآخِرَةِ فَتَرَدَّى فِي نَارِ جَهَنَّم‏

مفضّل بن عمر گويد: از امام صادق عليه السلام پرسيدم، صراط چيست؟ فرمود: راهى بسوى شناختن خداى بزرگ است، و صراط دو گونه است: 1- صراط در اين سراى، 2- صراط در آن سراى، اما صراط دنيا امام مى‏باشد، كه فرمانبردارى از او واجب است، هر كس كه در دنيا او را شناخت و رهنمودهاى او را بكار بست، در آخرت از صراط كه پلى است به روى جهنّم خواهد گذشت، و هر كس در اينجا امام خود را نشناخت، هنگام گذشتن از صراط آخرت گامش خواهد لغزيد و در آتش دوزخ خواهد افتاد.

معاني الأخبار ص : 32

صراط

قال الشيخ- رضي اللّه عنه-: اعتقادنا في الصراط أنّه حق، و أنّه جسر جهنّم، و أنّ عليه ممرّ جميع الخلق.
قال تعالى: وَ إِنْ مِنْكُمْ إِلَّا وارِدُها كانَ عَلى‏ رَبِّكَ حَتْماً مَقْضِيًّا «2».
و الصراط في وجه آخر اسم حجج اللّه، فمن عرفهم في الدنيا و أطاعهم أعطاه اللّه جوازا على الصراط الذي هو جسر جهنّم يوم القيامة «3».
وَ قَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَ آلِهِ وَ سَلَّمَ لِعَلِيٍّ: «يَا عَلِيُّ إِذَا كَانَ يَوْمُ الْقِيَامَةِ أَقْعُدُ أَنَا وَ أَنْتَ وَ جَبْرَئِيلُ عَلَى الصِّرَاطِ، فَلَا يَجُوزُ عَلَى الصِّرَاطِ إِلَّا مَنْ كَانَتْ مَعَهُ بَرَاءَةٌ بِوَلَايَتِكَ»

ابن بابويه رحمة اللَّه عليه گويد: اعتقاد ما در باره صراط اينست كه آن حق است و آنكه آن راه و جسر جهنم است و گذار كل خلق بر آن است حقتعالى فرمود، احدى از شما نيست مگر آنكه البته واردشونده جهنم است و اين بر پروردگار تو يا محمّد حتم و لازم است «1» و صراط بوجه ديگر اسم معصومين عليه السّلام است پس هر كس ايشان را در دنيا شناخت و اطاعتشان نمود حقتعالى او را گذار از آن صراطى ميدهد كه جسر جهنم است در روز قيامت.پ و جناب نبوى بجناب امير المؤمنين عليه السّلام فرمودند: يا على چون روز قيامت شود من و تو و جبرئيل مينشينيم بر صراط و نميگذرد بر صراط مگر كسى كه براتى داشته باشد بولايت و محبت تو

 اعتقادات الإمامية و تصحيح الاعتقاد،  شيخ صدوق؛ ج‏1، ص: 71

راه خدا چیست و کسیت؟

 أَبِي جَعْفَرٍ ع قَالَ سَأَلْتُهُ عَنْ هَذِهِ الْآيَةِ فِي قَوْلِ اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ- وَ لَئِنْ قُتِلْتُمْ فِي سَبِيلِ اللَّهِ أَوْ مُتُّمْ قَالَ فَقَالَ أَ تَدْرِي مَا سَبِيلُ اللَّهِ قَالَ قُلْتُ لَا وَ اللَّهِ إِلَّا أَنْ أَسْمَعَهُ مِنْكَ قَالَ سَبِيلُ اللَّهِ هُوَ عَلِيٌّ ع وَ ذُرِّيَّتُهُ وَ سَبِيلُ اللَّهِ مَنْ قُتِلَ فِي وَلَايَتِهِ قُتِلَ فِي سَبِيلِ اللَّهِ وَ مَنْ مَاتَ فِي وَلَايَتِهِ مَاتَ فِي سَبِيلِ اللَّه‏

 جابر گويد: از حضرت باقر عليه السّلام پرسيدم در باره تفسير اين آيه در فرموده خداى عزّ و جلّ وَ لَئِنْ قُتِلْتُمْ فِي سَبِيلِ اللَّهِ أَوْ مُتُّمْ (و اگر در راه خدا كشته شويد، يا بميريد ... آل عمران 3: 157) فرمود: آيا تو ميدانى راه خدا كدام است؟
گويد: عرض كردم؛ نه به خدا قسم، مگر آنكه آن را از شما بشنوم،

فرمود: راه خدا و «سبيل اللَّه» علىّ عليه السّلام و فرزندان او مى‏باشند، كسى كه در راه ولايت او كشته شود، در راه خدا مقتول گرديده و هر كس كه در ولايت على بميرد در راه خدا جان داده است‏.

   معاني الأخبار، ص: 167