سه مولفه در ارتباط

الإمامُ الصّادقُ عليه السلام : تَحتاجُ الإخْوةُ فيما بَيْنَهُم إلي ثلاثةِ أشياءَ ، فإنِ استَعمَلُوها وإلاّ تَبايَنُوا وتَباغَضُوا، وهى : التَّناصُفُ ، والتَّراحُمُ ، ونَفْىُ الحَسَدِ .  

             «ميزان الحكمه 1» صفحه 72.  بحار الأنوار الجامعة لدرر أخبار الأئمة الأطهار، ج‏75، ص: 237

امام صادق عليه السلام : برادران در ميان خود به سه چيز نيازمندند كه اگر به كار بندند دوستي مي پايد وگرنه از يكديگر جدا ودشمن هم مي شوند. آن سه چيز اينهاست: انصاف با يكديگر، مهرباني با يكديگر ، وحسد نبردن به هم.

آداب اجتماعی

 مصباح الشريعة قَالَ الصَّادِقُ علیه السلام حُسْنُ الْمُعَاشَرَةِ مَعَ خَلْقِ اللَّهِ تَعَالَى فِي غَيْرِ مَعْصِيَةٍ- مِنْ مَزِيدِ فَضْلِ اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ عِنْدَ عَبْدِهِ- وَ مَنْ كَانَ خَاضِعاً فِي السِّرِّ كَانَ حَسَنَ الْمُعَاشَرَةِ فِي الْعَلَانِيَةِ- فَعَاشِرِ الْخَلْقَ لِلَّهِ وَ لَا تُعَاشِرْهُمْ لِنَصِيبِكَ مِنَ الدُّنْيَا- وَ لِطَلَبِ الْجَاهِ وَ الرِّيَاءِ وَ السُّمْعَةِ- وَ لَا تستقطن [تَسْقُطَنَّ بِسَبَبِهَا عَنْ حُدُودِ الشَّرِيعَةِ- مِنْ بَابِ الْمُمَاثَلَةِ وَ الشُّهْرَةِ- فَإِنَّهُمْ لَا يُغْنُونَ عَنْكَ شَيْئاً وَ تَفُوتُكَ الْآخِرَةُ بِلَا فَائِدَةٍ- وَ اجْعَلْ مَنْ هُوَ أَكْبَرُ مِنْكَ بِمَنْزِلَةِ الْأَبِ- وَ الْأَصْغَرَ بِمَنْزِلَةِ الْوَلَدِ وَ الْمِثْلَ بِمَنْزِلَةِ الْأَخِ- وَ لَا تَدَعْ مَا تَعْمَلُهُ يَقِيناً مِنْ نَفْسِكَ بِمَا تَشُكُّ فِيهِ مِنْ غَيْرِكَ- وَ كُنْ رَفِيقاً فِي أَمْرِكَ بِالْمَعْرُوفِ شَفِيقاً فِي نَهْيِكَ عَنِ الْمُنْكَرِ- وَ لَا تَدَعِ النَّصِيحَةَ فِي كُلِّ حَالٍ- قَالَ اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ وَ قُولُوا لِلنَّاسِ حُسْناً «4»- وَ اقْطَعْ عَمَّنْ تُنْسِيكَ وُصْلَتُهُ ذِكْرَ اللَّهِ- وَ تَشْغَلُكَ أُلْفَتُهُ عَنْ طَاعَةِ اللَّهِ- فَإِنَّ ذَلِكَ مِنْ أَوْلِيَاءِ الشَّيْطَانِ وَ أَعْوَانِهِ- وَ لَا يَحْمِلَنَّكَ رُؤْيَتُهُمْ إِلَى الْمُدَاهَنَةِ عَلَى الْحَقِّ- فَإِنَّ ذلِكَ هُوَ الْخُسْرانُ الْمُبِينُ الْعَظِيمُ- وَ يَفُوتُكَ الْآخِرَةُ بِلَا فَائِدَة

  امام صادق (علیه السلام) فرمود:

خوش برخوردى با خلق خداى تعالى در جز گناه از فزونى فضل خداست عز و جل بر بنده‏اش، هر كه در تنهائى خشوع دارد در آشكارا خوش برخورد است، با خلق خدا معاشرت كن نه براى بهره دنيا و طلب جاه و خودنمائى و شهرت و بسبب آن از مرز دين بيرون مرو كه خود را همرنگ ديگران سازى و بشهرت رسى كه برايت هيچ سودى ندارند و آخرت بى‏فائده از دستت برود، و آنكه از تو بزرگتر است چون پدر بشما و كوچكتر را چون فرزند، و همسال را برادر و آنچه در خود يقين دانى وامنه بدان چه در باره ديگرى شك دارى، و در امر بمعروفت نرم باش، و در نهى از منكرت مهر ورز، و در حال خير خواه باش، خدا عز و جل فرموده (83: البقره) و بگوئيد براى مردم بخوبى، و ببر از كسى كه پيوستش تو را از ياد خدا باز دارد و الفتش از طاعت خدا برگيرد، زيرا او از اولياء شيطان است و ياوران او، و ديدار آنان تو را بسستى در امر حق واندارد كه آن زيان روشنى است، و آخر ترا بى‏سودى از دست تو بربايد
بحار الأنوار الجامعة لدرر أخبار الأئمة الأطهار    ج‏71  ص : 154

آبرویت را گرو گذار

المجالس للمفيد بِهَذَا الْإِسْنَادِ عَنِ ابْنِ مَهْزِيَارَ عَنْ فَضَالَةَ عَنْ أَبَانٍ عَنِ ابْنِ سَيَابَةَ عَنِ النُّعْمَانِ عَنْ أَبِي جَعْفَرٍ علیه السلام قَالَ مَنْ تَفَقَّدَ تُفُقِّدَ وَ مَنْ لَا يُعِدَّ الصَّبْرَ لِفَوَاجِعِ الدَّهْرِ يَعْجِزْ- وَ إِنْ قَرَّضْتَ النَّاسَ قَرَّضُوكَ وَ إِنْ تَرَكْتَهُمْ لَمْ يَتْرُكُوكَ- قَالَ فَكَيْفَ أَصْنَعُ قَالَ أَقْرِضْهُمْ مِنْ عِرْضِكَ لِيَوْمِ فَاقَتِكَ وَ فَقْرِك‏

 بسندش از امام باقر (علیه السلام) فرمود:

 هر كه جويا شود، جويايش شوند، و هر كه شكيبائى خود را براى آسيبهاى روزگار آماده نكند،  درماند، اگر بمردم وام دهى، وامت دهند، و اگر واشان نهى، ترا واننهند، راوى گفت: پس چه كار كنم؟ فرمود: آبرويت را گروگذار برایشان، براى روز نياز و نداريت

بحار الأنوار الجامعة لدرر أخبار الأئمة الأطهار    ج‏71    ص : 154

خداوند

 رسولُ اللّه ِ صلى الله عليه و آله :

ثلاثةٌ يُحِبُّها اللّه ُ : قِلّةُ الكلامِ ، و قِلّةُ المَنامِ ، و قِلّةُ الطَّعامِ .

ثلاثةٌ يُبْغِضُها اللّه ُ : كَثْرَةُ الكلامِ ، و كَثْرَةُ المَنامِ ، و كَثْرَةُ الطَّعامِ .

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله : خداوند سه كار را دوست دارد: كم گويى و كم خوابى و كم خورى. سه چيز را نيز دشمن دارد: پرگويى، پر خوابى و پرخورى.

تحرير المواعظ العددية-  ص : 241 و تنبيه الخواطر : 213/2 .

محبت بیشتر

عَنْ أَبِي جَعْفَر عليه  السلام:

إِنَّ الْمُؤْمِنَيْنِ إِذَا الْتَقَيَا وَ تَصَافَحَا أَدْخَلَ اللَّهُ يَدَهُ بَيْنَ أَيْدِيهِمَا فَيُصَافِحُ أَشَدَّهُمَا حُبّاً لِصَاحِبِهِ. 

هر گاه دو مؤمن با هم ملاقات مى‏كنند و با هم دست مى ‏دهند، خداوند سبحان، دستش را ميان دستهاى آن دو قرار داده، دست آن كسى را كه بيشتر نسبت به رفيقش محبت دارد، مى ‏فشارد

( عدة الداعي و نجاح الساعي  ص : 186)

نیروی کمکی

قال رسول الله صلى الله عليه و اله :  المرء كثير بأخيه. 

نيروى انسان به وسيله برادرش افزون است

(نهج الفصاحة مجموعه كلمات قصار حضرت رسول-  778  )

انس

امام على عليه السلام:

حُسنُ الخلاقِ يُدِّرُ الرزاقَ وَيونِسَ الرِّفاقَ؛

خوش اخلاقى روزى ها را زياد مى كند و ميان دوستان انس و الفت پديد مى آورد.

(نهج الفصاحه، ح 781 )

امید صفا نداشته باش از کسی که....

قال الهادی علیه السلام

ُ لَا تَطْلُبِ الصَّفْوَ مِمَّنْ كَدَرْتَ عَلَیْهِ وَ لَا الْوَفَاءَ مِمَّنْ صَرَفْتَ سُوءَ ظَنِّكَ إِلَیْهِ فَإِنَّمَا قَلْبُ غَیْرِكَ لَكَ كَقَلْبِكَ لَه‏

امام هادی علیه السلام :
 حضرت فرمود اى متوكل امید بخشش نداشته باش از كسى كه او را افسرده خاطر كرده‏اى و نیز وفا مطلب از كسى كه او را بخود بدگمان كرده ‏اى زیرا قلب او در باره‏ى تو مانند قلب تو است در باره‏ ى او

                        ارشاد القلوب-ترجمه رضایى، ج‏1، ص: 325

جایگاه قران نزد مومن

َ

قَالَ أَمِيرُ الْمُؤْمِنِينَ علیه السلام مَادِحاً لِلْمُؤْمِنِ الْعَامِلِ بِهِ(القرآن) قَدْ أَلْزَمَ الْكِتَابَ زِمَامَهُ أَمَامَهُ فَهُوَ قَائِدُهُ وَ دَلِيلُهُ يَحُلُّ حَيْثُ حَلَّ ثَقَلُهُ وَ يَنْزِلُ حَيْثُ كَانَ مَنْزِلُهُ وَ لَا يَدَعُ لِلْخَيْرِ غَايَةً إِلَّا أَمَّهَا وَ لَا مَنْزِلَةً إِلَّا قَصَدَهَا

حضرت امير المؤمنين- عليه السّلام- در مدح مؤمنى كه به قرآن عمل مى‏كند چنين فرموده:

هميشه ملازم قرآن است قرآن را امام و پيشواى خود قرار داده و اختيار خود را به او داده و قرآن قائد و دليل اوست كه از هر طرف او مى‏رود آن مؤمن نيز به دنبال او حركت مى‏كند در جايى كه قرآن به او دستور دهد بار خود را فرود مى‏آورد و جايى را كه او معين كند و منزل و مسكن مى‏سازد و هيچ خيرى را وانمى‏گذارد مگر اين كه آن را قصد مى‏كند و هيچ منزلت و مقامى نيست مگر اين كه قصد آن مى‏كند

(إرشاد القلوب إلى الصواب    ج‏1    - ص 8)

انکس که خدا دوستش بدارد و انکس که مبغوض اوست

الْمُفَضَّلِ قَالَ قُلْتُ لِأَبِي عَبْدِ اللَّهِ ع إِنَّ مَنْ قِبَلَنَا يَقُولُونَ إِنَّ اللَّهَ تَبَارَكَ وَ تَعَالَى إِذَا أَحَبَّ عَبْداً نَوَّهَ بِهِ مُنَوِّهٌ مِنَ السَّمَاءِ إِنَّ اللَّهَ يُحِبُّ فُلَاناً فَأَحِبُّوهُ فَتُلْقَى لَهُ الْمَحَبَّةُ فِي قُلُوبِ الْعِبَادِ وَ إِذَا أَبْغَضَ اللَّهُ عَبْداً نَوَّهَ مُنَوِّهٌ مِنَ السَّمَاءِ إِنَّ اللَّهَ يُبْغِضُ فُلَاناً فَأَبْغِضُوهُ قَالَ فَيُلْقِي اللَّهُ لَهُ الْبَغْضَاءَ فِي قُلُوبِ الْعِبَادِ قَالَ وَ كَانَ ع مُتَّكِئاً فَاسْتَوَى جَالِساً فَنَفَضَ يَدَهُ ثَلَاثَ مَرَّاتٍ يَقُولُ لَا لَيْسَ كَمَا يَقُولُونَ وَ لَكِنَّ اللَّهَ عَزَّ وَ جَلَّ إِذَا أَحَبَّ عَبْداً أَغْرَى بِهِ النَّاسَ فِي الْأَرْضِ لِيَقُولُوا فِيهِ فَيُوثِمَهُمْ وَ يَأْجُرَهُ وَ إِذَا أَبْغَضَ اللَّهُ عَبْداً حَبَّبَهُ إِلَى النَّاسِ لِيَقُولُوا فِيهِ لِيُوثِمَهُمْ وَ يُوثِمَهُ ثُمَّ قَالَ ع مَنْ كَانَ أَحَبَّ إِلَى اللَّهِ مِنْ يَحْيَى بْنِ زَكَرِيَّا ع أَغْرَاهُمْ بِهِ حَتَّى قَتَلُوهُ وَ مَنْ كَانَ أَحَبَّ إِلَى اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ مِنْ عَلِيِّ بْنِ أَبِي طَالِبٍ ع فَلَقِيَ مِنَ النَّاسِ مَا قَدْ عَلِمْتُمْ وَ مَنْ كَانَ أَحَبَّ إِلَى اللَّهِ تَبَارَكَ وَ تَعَالَى مِنَ الْحُسَيْنِ بْنِ عَلِيٍّ صَلَوَاتُ اللَّهِ عَلَيْهِمَا فَأَغْرَاهُمْ بِهِ حَتَّى قَتَلُوهُ

مفضل گويد: به امام صادق عليه السّلام عرض كردم گروهى قبل از ما بودند و آنها مى‏گفتند: هر گاه خداوند بنده‏اى را دوست بدارد كسى از آسمان فرياد مى‏زند اى مردم خداوند فلان شخص را دوست مى‏دارد شما هم او را دوست بداريد. در اين هنگام محبت او در دل مردم جاى مى‏گرفت و همه او را دوست مى‏داشتند، ولى هر گاه خداوند بنده‏اى را مورد بغض قرار مى‏داد باز از آسمان اشاره مى‏شد كه خداوند فلان شخص را دشمن مى‏دارد شما هم او را دشمن بداريد، و خداوند كينه او را در دل مردم مى‏گذاشت.
راوى گويد: امام عليه السّلام كه تكيه كرده بود از حال تكيه بيرون شد و در جاى خود نشست و سه بار با دست خود اشاره كرد و گفت: اين چنين نيست كه آنها مى‏گويند،پ بلكه خداوند هر گاه بنده‏اى را دوست بدارد مردم را نسبت به او مشغول مى‏كند تا مردم در باره او هر چه مى‏خواهند بگويند، در نتيجه مردم گناه مى‏كنند و او ثواب مى‏برد. ولى هر گاه خداوند بنده‏اى را مبغوض بدارد او را در نظر مردم محبوب مى‏كند تا در باره او هر چه بخواهند بگويند و در نتيجه هم مردم و هم آن شخص گناهكار به حساب مى‏آيند زيرا نسبت به آن در گفتار غلو مى‏كنند. بعد از آن فرمود: مگر كسى محبوب‏تر از يحيى بن زكريا بود مردم فريب خوردند و او را كشتند آيا كسى محبوب‏تر از على عليه السّلام بود كه مردم با او آن گونه رفتار كردند، آيا كسى مانند حسين بن على صلوات اللَّه عليه وجود داشت كه مردم فريب خورده او را به شهادت رساندند

معانى الاخبار ص 382 و بحار الأنوار الجامعة لدرر أخبار الأئمة الأطهار    ج‏68  ص : 370

هر کاری و هر کسی

عَنْ خَالِهِ جَعْفَرِ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنْ آبَائِهِ ع عَنِ النَّبِيِّ صلی الله علیه و اله:

قَالَ وَعَظَنِي جَبْرَئِيلُ فَقَالَ يَا مُحَمَّدُ أَحْبِبْ مَنْ شِئْتَ فَإِنَّكَ مُفَارِقُهُ وَ اعْمَلْ مَا شِئْتَ فَإِنَّكَ مُلَاقِيهِ

 امام صادق عليه السّلام از پدرانش از رسول خدا صلى اللَّه عليه و آله روايت می كند كه فرمود:
جبرئيل مرا موعظه كرد و گفت: اى محمد هر كس را مى‏خواهى دوست بدار كه از او جدا خواهى شد و هر چه مى‏خواهى انجام بده كه به آن خواهى رسيد.

(  بحار الأنوار الجامعة لدرر أخبار الأئمة الأطهار، ج‏68، ص: 189و أمالى الطوسى ج 2 ص 203)

فراموش کن

امام عسكرى(سلام الله عليه):

خَيرُ إخوانِكَ مَن نَسِيَ ذَنبَكَ، وذَكَرَ إحسانَكَ إلَيهِ.

  بهترين برادر تو آن كسى است كه گناه و خطاى تو را به خود، فراموش كند. و خوبی های تو رو به خودش یادآوری کند

(ميزان الحكمة: ح 288)

تاثیر دوست

قال رسول اللَّه صلّى اللَّه عليه و آله:

الرجل علي دين خليله , فلينظر احدکم من يخالل .

آدمى تحت تأثير رفيق است و عملا از سيره و روش او پيروى ميكند ؛ پس هر يک از شما بنگرد که با چه کسي دوستي مي کند

( دوستي در قرآن و حديث , محمد ري شهري , ص 163 و الحديت-روايات تربيتى    ج‏2    48) 

 

تنهایی به از ....

قَالَ رسول الله صلی الله علیه و اله:
الْجَلِيسُ الصَّالِحُ خَيْرٌ مِنَ الْوَحْدَةِ- وَ الْوَحْدَةُ خَيْرٌ مِنْ جَلِيسِ السَّوْء
 
 فرمود :
همنشين خوب به از تنهائى، و تنهائى به از همنشين بد.

(بحار الأنوار الجامعة لدرر أخبار الأئمة الأطهار    ج‏71    189    )

همصحبت بد

  
الأمالي للصدوق فِي خَبَرِ الشَّيْخِ الشَّامِيِّ سُئِلَ أَمِيرُ الْمُؤْمِنِينَ علیه السلام:
أَيُّ صَاحِبٍ‏  شَرٌّ-
قَالَ الْمُزَيِّنُ لَكَ مَعْصِيَةَ اللَّهِ
امالى طوسى ... در خبر شيخ شامى كه پرسيد از امير مؤمنان (ع) يار بد كدام است؟
فرمود: آنكه نافرمانى خدا را در پيش تو آراسته جلوه دهد

(بحار الأنوار الجامعة لدرر أخبار الأئمة الأطهار    ج‏71    191    )

ملاک محبت درونی

امام محمد باقر علیه السلام:
اِعرِف المَودَّهَ فِی قَلبِ اَخیکَ بِما لَه فِی قَلبِکَ؛
دوستی قلبی برادرت را از اندازه دوستی قلبی خودت نسبت به او بفهم.
(تحف العقول ، ص 304)

دعای دوبله فرشتگان برای ما

عَنْ أَبِي عَبْدِ اللَّهِ علبه السلام:

قَالَ دُعَاءُ الْمُسْلِمِ لِأَخِيهِ بِظَهْرِ الْغَيْبِ يَسُوقُ إِلَى الدَّاعِي الرِّزْقَ وَ يَصْرِفُ عَنْهُ الْبَلَاءَ وَ تَقُولُ لَهُ الْمَلَائِكَةُ لَكَ مِثْلَاه‏

معاوية بن عمّار گويد: امام صادق عليه السّلام فرمود:

دعا كردن مسلمان براى برادر مسلمانش در غياب او، روزى را بسوى دعاكننده براند، و بلا را از او دورگرداند، و فرشتگان موكّل بر او گويند: براى تو خود دو چندان باشد. 

   ثواب الأعمال و عقاب الأعمال   ص : 153

وارد بهشت شوید

پيامبر صلى الله عليه و آله :

وَالّذى نَفسى بِيَدِهِ لاتَدخُلُوا الجَنَّةَ حَتّى تُؤمِنوا وَ لا تُؤمِنوا حَتّى تَحابّوا أولا أدُلُّـكُم عَلى شَئىٍ اِذا فَعَلتُموهُ تَحابَبتُم؟ اَفشُوا السَّلامَ بَينَـكُم؛
پيامبر صلى الله عليه و آله  می فرمایند:

به خدايى كه جانم در اختيار اوست، وارد بهشت نمى شويد مگر مؤمن شويد و مؤمن نمى شويد، مگر اين كه يكديگر را دوست بداريد. آيا مى خواهيد شما را به چيزى راهنمايى كنم كه با انجام آن، يكديگر را دوست بداريد؟ سلام كردن بين يكديگر را رواج دهيد.

مشكاة الانوار، ص 157

بهترین برادران

امام حسن عسكرى(علیه السلام):

خَيرُ إخوانِكَ مَن نَسِيَ ذَنبَكَ، وذَكَرَ إحسانَكَ إلَيهِ.

امام حسن عسگری می فرمایند:

بهترين برادر تو آن كسى است كه گناه و خطاى تو را فراموش كند و نیکی  و خوبی های تو را یادآوری کند.

ميزان الحكمة: ح 288

رفتار مومنین با هم

رسول اللّه‏ صلى‏ الله ‏عليه و ‏آله و سلّم:

مَثَلُ المُؤمِنينَ في تَوادِّهِمْ وَتَعاطُفِهِمْ وَتَراحُمِهِمْ مَثَلُ الجَسدِ ؛ إذا اشتكى مِنهُ عُضوٌ تَداعى سائرُ الجَسَدِ بالسَّهَرِ والحُمّى .

پيامبر خدا صلى‏ الله ‏عليه و ‏آله و سلّم :

مؤمنان در دوستى ، عطوفت و مهرورزى نسبت به هم چونان يك پيكرند كه هرگاه عضوى از آن به درد آيدديگر اعضا را بيخوابى و تب فراگيرد .

منتخب ميزان الحكمة :  60

حد را نگه دار

امیرالمومنین علی علیه السلام: إن أردتَ قَطیعةَ أخیک فاستبقِ لَهُ مِِن نَفسک بقیةً یرجَعُ إلیها إن بَدا لَهُ و لَکَ یَوماً ما

امام علی علیه السلام می فرمایند:

اگر خواستی با برادرت قطع رابطه کنی بخشی از دوستی خود را باقی بگذار تا اگر روزی خواستید برگردید راهی مانده باشد.

بحارالانوار، ج74، ص212

اینگونه باش

 

 قال امير المؤمنين عليٌّ عليه‏السلام :

إنّ أحسَنَ الزِّيِّ ما خَلَطَكَ بالناسِ وجَمَّلَكَ بينَهُم وكَفَّ ألسِنَتَهُم عنكَ .

امام على عليه‏السلام می فرمایند :

نيكوترين هيأت (وسلوك) آن است كه تو را با مردم آميزش دهد و در ميان آنها زيبايت گرداند و زبان (بدگويى) آنان را از تو باز دارد .

غرر الحكم : 3470 منتخب ميزان الحكمة : 260

بیگانه

قَالَ امیرالمومنین علی علیه السلام: مَنْ ضَيَّعَهُ الْأَقْرَبُ أُتِيحَ لَهُ الْأَبْعَد

امام علی علیه السلام می فرماید:

كسى را كه نزديكانش واگذارند، بيگانه او را پذيرا مى‏گردد.

نهج البلاغة-ص  471-ح 14

سه خصلت برای تقرب به خدا

قَالَ أَبُو عَبْدِ اللَّهِ ع أَوْحَى اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ إِلَى مُوسَى ع أَنَّ عِبَادِي لَمْ يَتَقَرَّبُوا إِلَيَّ بِشَيْ‏ءٍ أَحَبَّ إِلَيَّ مِنْ ثَلَاثِ‏خِصَالٍ قَالَ مُوسَى يَا رَبِّ وَ مَا هُنَّ قَالَ يَا مُوسَى الزُّهْدُ فِي الدُّنْيَا وَ الْوَرَعُ عَنِ الْمَعَاصِي وَ الْبُكَاءُ مِنْ خَشْيَتِي قَالَ مُوسَى يَا رَبِّ فَمَا لِمَنْ صَنَعَ ذَا فَأَوْحَى اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ إِلَيْهِ يَا مُوسَى أَمَّا الزَّاهِدُونَ فِي الدُّنْيَا فَفِي الْجَنَّةِ وَ أَمَّا الْبَكَّاءُونَ مِنْ خَشْيَتِي فَفِي الرَّفِيعِ الْأَعْلَى لَا يُشَارِكُهُمْ أَحَدٌ وَ أَمَّا الْوَرِعُونَ عَنْ مَعَاصِيَّ فَإِنِّي أُفَتِّشُ النَّاسَ وَ لَا أُفَتِّشُهُم‏

امام صادق (ع) فرمود:

خدا عز و جل به موسى وحى كرد كه: بنده‏هايم به من تقرب نجستند به چيزى كه محبوب‏تر باشد نزد من از سه خصلت، موسى عرض كرد: پروردگارا! آنها چيستند؟فرمود: اى موسى! زهد در دنيا و ورع از نافرمانيها و گريه از ترس من، موسى عرض كرد: پروردگارا! هر كه اينها را به جا آورد چه پاداشى دارد؟ خدا عز و جل به موسى وحى كرد: اى موسى! اما زاهدان در دنيا، در بهشت باشند و آنان كه از ترس من گريه كنند، در مقام بالاترند و احدى با آنها شريك نباشد و اما آنها كه از نافرمانيها بپرهيزند، من كه همه مردم را بازرسى كنم، آنان را از بازرسى معاف دارم‏

الكافي    ج‏2    483

دو خصلت

قال الصادق علیه السلام: إختبروا إخوانکم بخَصلتَین، فإن کانتا فیهم و إلا فاعزُب ثمَّ اعزُب ثم اعزُب، مُحافظةٌ علی الصَّلواتِ فی مَواقیتها، والبِّرُ بالإخوانِ فی العسر و الیسرِ

امام صادق علیه السلام می فرمایند:

برادران خود را به دو خصلت بیازمایید اگر آن دو خصلت را داشتند با آن ها دوستی کنید و گرنه از ایشان سخت دوری کنید:

پایبندی به خواندن نماز در وقت خود و نیکی کردن به برادران در وقت اسایش و سختی.

میزان الکحمه،ج۱، ص۸۴

اندرز آشکار یا پنهان؟

 

أمیرالمؤمنین علی علیه السلام  مَن وَعَظَ أخاه سراً فَقَد زانَه و من وَعَظَه ُ علانیة فَقَدشانَهُ

امام علی علیه السلام می فرمایند:

هر که برادر خود را پنهانی اندرز دهد او را آرسته و هر که آشکارا پندش دهد خوارش کرده است.

بحارالانوار، ج۷۱، ص۱۶۶

برادری

 

امیرالمؤنین علی علیه السلام: لا تواخِ مَن یستر مناقبک و ینشر مثالِبَک

امام علی علیه السلام می فرمایند:

با کسی که خوبی هایت را می پوشاند و عیب هایت را آشکار می کند برادری نکن.

غررالحکم، ص۴۱۸، ح۹۵۶۵

دل

 

امیرالمؤمنین علی علیه السلام: سَلوا القلوبَ عن المَودّاتِ فإنّها شَواهدُ لا تَقبلُ الرُّشا

امام علی علیه السلام می فرمایند:

دوستی و محبت را از دل بپرسید، چرا که دل ها گواهانی رشوه ناپذیرند.

غررالحکم، ص۴۱۳، ح ۹۴۳۱

بدترین همنشین

 

سئل أمیرالمؤمنین علیه السلام أیّ صاحبٍ شرّ؟ قال: المزیّنُ لَکَ مَعصیه اللهِ

از امیرمؤمنان علی علیه السلام سوال شد: بدترین همنشی کیست؟

فرمود: آنکه معصیت خدا را در نظرت زیبا جلوه دهد.

بحارالانوار، ج۷۱، ص۱۹۰